De woning van morgen
Spelen we over 10 jaar nog met drinkwater?
We staan er bijna nooit bij stil… Je draait de kraan open, je neemt een douche, je spoelt het toilet door, je geeft de planten water. Voor al die handelingen gebruiken we in Nederland drinkwater. Dit is water van uitzonderlijk hoge kwaliteit want het is zuiver genoeg om rechtstreeks uit de kraan te drinken. Maar is het eigenlijk logisch om met hetzelfde kostbare drinkwater ook onze toiletten door te spoelen of de tuin te besproeien?
Dat is een vraag die de komende jaren steeds belangrijker wordt want hoewel Nederland nog steeds beschikt over uitstekend drinkwater, staat de beschikbaarheid ervan steeds meer onder druk. De bevolking groeit, droge zomers komen vaker voor en de vraag naar drinkwater neemt toe. Volgens het RIVM zijn bestaande waterbronnen na 2030 mogelijk niet meer voldoende om aan de groeiende vraag te voldoen. Daarom zijn waterbesparing en nieuwe waterbronnen belangrijker dan ooit.
De woning van morgen gebruikt water slimmer
De toekomst draait waarschijnlijk niet om méér drinkwater produceren, maar om slimmer omgaan met het water dat we al hebben. Steeds meer woningen worden daarom ontworpen met verschillende waterstromen. Water krijgt als het ware een tweede leven voordat het uiteindelijk terugkeert in de natuur.
Zo werkt dat
Stap 1. Regenwater opvangen
Het begint op het dak. Bij iedere regenbui stroomt schoon regenwater via de dakgoot naar een ondergrondse opvangtank zodat dit water niet verloren hoeft te gaan.
Je kunt regenwater gebruiken voor:
- de tuin besproeien
- de auto wassen of je ramen
- de buitenkraan
- het doorspoelen van het toilet*
- soms zelfs de wasmachine*
Hierdoor hoeft voor veel dagelijkse toepassingen geen kostbaar drinkwater meer gebruikt te worden.
* dit is wel afhankelijk van het toegepaste systeem en de geldende regelgeving.
Stap 2. Grijs water krijgt een tweede leven
Ook binnenshuis gaat veel bruikbaar water verloren. Denk bijvoorbeeld aan water dat wegstroomt na het douchen, badwater, of water dat wordt doorgepoeld na het tanden poetsen en je handen wassen. Dit heet grijs water.
Na filtering kan dit water opnieuw worden gebruikt voor toepassingen waarvoor geen drinkwaterkwaliteit nodig is, zoals het doorspoelen van het toilet. Dergelijke systemen worden nu al toegepast in sommige nieuwbouwprojecten en andere gebouwen.
Stap 3. Drinkwater alleen waar het echt nodig is
Drinkwater blijft natuurlijk onmisbaar, maar het zou mooi zijn als dat alleen nog wordt toegepast waar het echt nodig is. Dus als drinkwater, voor je koken en voor je persoonlijke hygiene.
Juist door drinkwater alleen te gebruiken waar het écht nodig is, kan het totale verbruik flink dalen.
Stap 4. De tuin helpt mee
Ook buiten verandert er veel. Steeds meer tuinen worden ingericht om water tijdelijk vast te houden. Denk bijvoorbeeld aan het gebruik van infiltratiekratten, wadi’s, waterdoorlatende bestrating en meer groen en minder tegels
Zo wordt regenwater niet direct afgevoerd naar het riool, maar zakt het rustig de bodem in. Dat helpt niet alleen tegen wateroverlast tijdens hevige buien, maar houdt de bodem ook vochtiger tijdens droge periodes.
Is dit toekomstmuziek?
Eigenlijk niet. Vijftien jaar geleden waren zonnepanelen op particuliere woningen nog lang niet vanzelfsprekend en nu liggen de daken er vol mee. Hetzelfde zou kunnen gebeuren met slimme watersystemen.
Wie nu bouwt of verbouwt, doet er verstandig aan om alvast na te denken over voorzieningen die later eenvoudig kunnen worden uitgebreid. Een extra leiding of een voorbereide technische ruimte kost tijdens de bouw vaak weinig, maar kan later veel werk besparen.
Welke innovaties zien we de komende jaren?
regenwateropvang
Vangt regenwater van het dak op in een regenton of ondergrondse tank. Dit water kun je gebruiken voor de tuin en, met een uitgebreider systeem, voor het toilet of de wasmachine.
grijswatersystemen
Vangen licht vervuild water uit bijvoorbeeld douche, bad of wastafel op. Na filtering kan dit water opnieuw worden gebruikt voor toiletspoeling of de tuin.
slimme watermeters
Houden automatisch bij hoeveel water je gebruikt en maken verbruikspatronen inzichtelijk. Zo zie je waar je kunt besparen en valt afwijkend verbruik sneller op.
automatische lekdetectie
Signaleert ongewoon waterverbruik of lekkages en stuurt direct een waarschuwing. Sommige systemen sluiten bij een ernstig lek automatisch de watertoevoer af.
infiltratievoorzieningen
Vangen regenwater tijdelijk op en laten het geleidelijk in de bodem zakken. Denk aan een wadi, infiltratiekrat of grindkoffer.
waterdoorlatende opritten
Bestaan uit bestrating of materialen waar regenwater tussendoor of doorheen kan zakken. Hierdoor stroomt minder water naar het riool en blijft het in de bodem langer beschikbaar.
klimaatbestendige tuinen
Combineren veel groen, wateropvang, schaduw en een gezonde bodem. Zo is de tuin beter bestand tegen hevige regen, droogte en hitte.
Wist je dat?
Regenwater een stuk zachter is dan drinkwater
Regenwater bevat nauwelijks kalk. Daardoor laat het minder snel witte vlekken achter en is het heel geschikt voor het wassen van de auto, het lappen van ramen en andere schoonmaakklussen.
Slim watergebruik het drinkwaterverbruik flink kan verlagen
Door regenwater te gebruiken voor het toilet, de wasmachine en de tuin is voor veel dagelijkse toepassingen geen kostbaar drinkwater meer nodig. Dat verlaagt zowel het verbruik als de waterrekening.
Regenwateropvang ook helpt bij wateroverlast bij hevige buien
Een regenton, waterreservoir of infiltratievoorziening houdt regenwater tijdelijk vast. Daardoor komt het niet allemaal tegelijk in het riool terecht en neemt de kans op wateroverlast af.
Al tientallen jaren slim met regenwater
Slimme regenwatersystemen lijken misschien een moderne wooninnovatie, maar het principe wordt al tientallen jaren toegepast. Al in de jaren tachtig en negentig verschenen systemen die opgevangen regenwater automatisch naar het toilet, de wasmachine of de buitenkraan leiden. De techniek is sindsdien vooral slimmer, compacter en gebruiksvriendelijker geworden.
Veelgestelde vragen
Is regenwater veilig om het toilet mee door te spoelen?
Ja, mits het systeem daarvoor is ontworpen en aangelegd volgens de geldende richtlijnen.
Wat is grijs water?
Grijs water is licht vervuild huishoudelijk water, bijvoorbeeld uit de douche of wastafel. Na behandeling kan het voor bepaalde toepassingen opnieuw worden gebruikt.
Kan ik regenwater als drinkwater gebruiken?
Niet zonder uitgebreide zuivering. Regenwater is daar in de praktijk meestal niet geschikt voor.
Is een grijswatersysteem geschikt voor iedere woning?
Niet altijd. Bij nieuwbouw is het eenvoudiger in te passen dan bij bestaande woningen, maar ook bij verbouwingen zijn er steeds meer mogelijkheden.
Ontdek meer op Bouwplan
Vraag van de week
Hoe vang ik regenwater op en wat is slim voor mijn tuin?
Na een lange droge periode zijn we dolblij als het eindelijk regent, maar nog geen maand later mopperen we omdat
Zo werkt het
Huis bezichtigen? Kijk verder dan de eerste indruk
Een lichte woonkamer, een fijne keuken of een tuin waar je jezelf al ziet zitten: bij een bezichtiging merk je
Hoe werkt balansventilatie?
Zodra het buiten kouder wordt, blijven ramen en deuren vaker dicht. Logisch, want je wilt de warmte binnenhouden. Maar ondertussenZo werkt een warmtepomp
Een apparaat dat zelfs op een koude winterdag warmte uit de buitenlucht haalt en daarmee je huis verwarmt. Het klinkt
De woning van morgen
Kan wonen in hout bijdragen aan je gezondheid?
Bij houtbouw denken we al snel aan duurzaamheid. Hout slaat CO₂ op, is hernieuwbaar en kan een alternatief vormen voor
Blunders in de bouw
Alles strak gestuct… en dan alsnog een los snoer naar je tv
“Je hebt maanden nagedacht over de perfecte vloer, de juiste kleur op de muur en een prachtige cinewall. Maar zodra
